ข้อตกลงเพื่อความเข้าใจที่ตรงกันก่อนอ่าน
1. อัปเดตล่าสุด – 20/03/2020 : บทความนี้เขียนเมื่อวันที่ 09/02/2020 ยึดถือตามสถานการณ์ ณ วันดังกล่าว หากมีความเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ จะมาอัปเดตให้ในบล็อกนี้ 
2. บทความนี้เน้นการปฏิบัติตัวสำหรับคนกรุงเทพ หรือผู้ที่อยู่ชุมชนหนาแน่นที่ยังไม่ใช่พื้นที่แพร่ระบาดหนักเป็นหลัก ฉะนั้น
2.1 ผู้ที่อยู่ต่างจังหวัด หรือชุมชนที่ผู้คนเบาบาง ยังไม่จำเป็นต้องปฏิบัติตามนี้ทั้งหมด แต่สามารถเริ่มทำได้ตามที่เห็นควร เพื่อสร้างสุขอนามัยที่ดี
2.2 ผู้ที่เป็น “กลุ่มเสี่ยง” อยู่ต่างประเทศ หรือชุมชนที่มีการแพร่ระบาดของโรคCOVID-19 สูง ให้พิจารณายกระดับการป้องกันตามสมควร สามารถดูคำแนะนำได้ที่ ตอนสาม
3. ข้อปฏิบัติทั้งหมดนี้ ใช้ได้กับทุกโรคที่ติดต่อทางDroplet ไม่ว่าจะเป็นไวรัสโคโรน่าสายพันธุ์ใหม่ 2019, SARS, MERS, RSV, หวัดธรรมดาสามัญ และอื่น ๆ หรือแม้แต่ไข้หวัดใหญ่ที่มีอัตราการเสียชีวิตสูงก็เช่นกัน 
4. แนะนำให้ฉีดวัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ทุกปี วัคซีนป้องกันไข้หวัดใหญ่ล่าสุดคือ Southern Strain 2020 แม้วัคซีนนี้จะไม่มีส่วนในการป้องกันโรคCOVID-19 แต่อย่างน้อยก็สามารถลดจำนวนผู้ป่วยไข้หวัดใหญ่ ที่อาจเป็นภาระกับสถานพยาบาลได้ และหากเราต้องไปโรงพยาบาลด้วยอาการป่วยในขณะที่มีผู้ป่วยโรคCOVID-19ชุกชุม ก็ยิ่งเป็นการเพิ่มความเสี่ยงในการรับเชื้อให้กับตัวเอง และทั้งหมดนี้ ต้องไม่ลืมว่ามีคนเสียชีวิตด้วยไข้หวัดใหญ่เยอะกว่าโรคCOVID-19 มากนัก 
5. ทดสอบการแพ้ก่อนใช้สารใด ๆ ทั้งนั้น

เมื่อวันที่ 11 มีนาคมที่ผ่านมา WHO ประกาศว่าโรคCOVID-19 เป็น Pandemic อย่างเป็นทางการแล้ว โดยโคโรนาไวรัสสายพันธุ์กลุ่มอาการทางเดินหายใจเฉียบพลันรุนแรง 2 หรือ SARS-CoV-2 (Severe Acute Respiratory Syndrome COronaVirus 2) ซึ่งก่อให้เกิดโรคCOVID-19 (COronaVIrus Disease that was discovered in 2019) นั้น มีลักษณะดังนี้ 
1. โรคCOVID-19นี้ “ติดง่าย-หายได้-ตายยาก” หากร่างกายแข็งแรงดี และไม่ใช่กลุ่มเสี่ยง เช่น ผู้สูงอายุ ผู้ที่มีโรคประจำตัว ผู้ที่ภูมิคุ้มกันต่ำ
2. โรคCOVID-19นี้ “ยัง”แพร่กระจายและติดต่อทางDroplet เป็นหลัก แม้Shanghai Civil Affairs Bureau จะออกมาประกาศแล้วว่าไวรัสโคโรน่าสายพันธุ์ใหม่ 2019 สามารถติดต่อได้ทาง Airborne หรือ Aerosol transmission  ล่าสุด Chinese Center for Disease Control and Prevention ออกมาประกาศว่าโรคนี้ไม่ใช่ Aerosol transmission ล่าสุด The National Health Commission ออกมาประกาศว่าโรคCOVID-19นี้ สามารถติดต่อทางอากาศได้ในสภาวการณ์พิเศษ คือหากคน ๆ หนึ่งอยู่ในพื้นที่ปิดที่ในอากาศนั้น มีฝอยละอองที่มีเชื้อไวรัสSARS-CoV-2 ล่องลอยอยู่อย่างหนาแน่น แล้วหายใจฝอยละอองเหล่านั้นเข้าไปเป็นระยะเวลานาน ทั้งนี้ คำแนะนำของWHO, CDC ยังระบุการแพร่ระบาดของโรคCOVID-19เป็น Droplet transmission อยู่ ซึ่งหากมีเปลี่ยนแปลงจะมาอัปเดตให้ทราบต่อไป 
Droplet transmission หมายถึงว่าไวรัสนี้ติดต่อกันทางฝอยละอองเสมหะ ไอ จาม น้ำมูก น้ำลาย สารคัดหลั่งต่าง ๆ ไม่ว่าจะโดยการหายใจฝอยละอองเหล่านั้นเข้าสู่ร่างกาย = ถูกคนมีเชื้อไอ-จามใส่ตรง ๆ ในระยะรัศมีประมาณ 1 เมตร และ/หรือสัมผัสเข้าสู่ร่างกาย = เอามือ/นิ้วไปจับต้องพื้นผิวที่มีไวรัสนี้อยู่ แล้วมาสัมผัสตา จมูก ปาก แผลเปิด และเนื้อเยื่ออ่อนอื่น ๆ โดยไวรัสนี้ “ยัง”ไม่แพร่กระจายเชื้อทางอากาศ
มีงานวิจัยมากมายที่ระบุตรงกันว่าผู้ป่วยโรคที่ติดต่อทางDroplet มักจะได้รับเชื้อเข้าสู่ร่างกายผ่านทางการสัมผัสพื้นผิวที่มีเชื้อนี้อยู่ มากกว่าการ(ซวย)ถูกผู้ป่วยไอ/จามใส่ในที่สาธารณะเสียอีก ฉะนั้นผู้ที่ร่างกายแข็งแรงสบายดี ไม่ใช่กลุ่มเสี่ยง ไม่ได้คลุกคลีกับผู้ต้องสงสัยว่าจะติดเชื้อ  อาจไม่จำเป็นต้องใส่หน้ากากอนามัย ย้ำ คนไม่ป่วยไม่ใช่กลุ่มเสี่ยง ยังไม่จำเป็นต้องใส่หน้ากากอนามัย

การใส่หน้ากากอนามัย ต่อให้เป็นหน้ากากN95 หรือแม้แต่P100 ก็ไม่ได้ช่วยให้รอดจากการติดโรคCOVID-19 หาก
2.1 ใส่-ถอดหน้ากากผิดวิธี และ/หรือใส่หน้ากากไม่ครอบจมูก ปาก หรือใส่กองไว้ที่คาง
2.2 ใส่-ถอดหน้ากากถูกวิธี และยังนำมือมาล้วง-แคะ-แกะ-เกา-ขยี้-สัมผัสตา จมูก ปาก แผลเปิด และเนื้อเยื่ออ่อนอื่น ๆ
2.3 ใส่-ถอดหน้ากากถูกวิธี ไม่นำมือมาล้วง-แคะ-แกะ-เกา-ขยี้-สัมผัสตา จมูก ปาก แผลเปิด และเนื้อเยื่ออ่อนอื่น ๆ แต่ไม่ล้างมือ
2.4 ใส่-ถอดหน้ากากถูกวิธี ไม่นำมือมาล้วง-แคะ-แกะ-เกา-ขยี้-สัมผัสตา จมูก ปาก แผลเปิด และเนื้อเยื่ออ่อนอื่น ๆ แต่ล้างมือด้วยน้ำเปล่า
2.5 ใส่-ถอดหน้ากากถูกวิธี ไม่นำมือมาล้วง-แคะ-แกะ-เกา-ขยี้-สัมผัสตา จมูก ปาก แผลเปิด และเนื้อเยื่ออ่อนอื่น ๆ ล้างมือด้วยน้ำเปล่าและสบู่ แต่ไม่ถูกวิธี
เป็นต้น..

สรุป “คนไม่เสี่ยง-ไม่เจ็บ-ไม่ป่วย หน้ากากใส่ให้ดี ล้างมือถูกวิธีสำคัญที่สุด”

แล้วการล้างมือถูกวิธีคืออย่างไร..
ต้องเข้าใจก่อนว่าการทำความสะอาดมือด้วยเจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ ไม่สามารถทดแทนการล้างมือด้วยน้ำเปล่าและสบู่อย่างถูกวิธีได้ทั้งหมด  
การทำความสะอาดมือด้วยเจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ เหมาะสำหรับผู้ที่ไม่สะดวกล้างมือเป็นประจำ เช่น พนักงานต้อนรับ พนักงานเสิร์ฟ แคชเชียร์ พนักงานขับรถสาธารณะ รวมถึงride-sharing/ride-hailing service พนักงานรักษาความปลอดภัย พนักงานทำความสะอาด บุคลากรทางการแพทย์ รวมถึงผู้ที่มีหน้าที่หรือลักษณะงานที่ต้องอยู่เวร อยู่กะ ไม่สามารถละทิ้งหน้างานไปล้างมือบ่อย ๆ ได้
การทำความสะอาดมือด้วยเจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ ต้องมีความเข้มข้นของ%แอลกอฮอล์ที่ 60−90% ระดับที่เหมาะสมที่สุดคือ 70%+-
การทำความสะอาดมือด้วยเจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ ถ้ามีความเข้มข้นของ%แอลกอฮอล์ไม่เพียงพอ จะไม่สามารถฆ่าเชื้อโรคได้
การทำความสะอาดมือด้วยเจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ ถ้ามีความเข้มข้นของ%แอลกอฮอล์มากเกินไป จะไม่สามารถฆ่าเชื้อโรคได้เช่นกัน อธิบายแบบเข้าใจง่าย คือน้ำที่น้อยไปจะไม่สามารถพาแอลกอฮอลล์เข้าสู่เซลล์เชื้อโรคเพื่อออกฤทธิ์ฆ่าได้เต็มที่ และอีกอย่างคือแอล ฯ จะระเหยไปก่อนที่เชื้อโรคจะตาย
การทำความสะอาดมือด้วยเจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ ถึงจะมีความเข้มข้นของ%แอลกอฮอล์ที่เหมาะสม แต่ปริมาณที่ใช้ไม่มากพอ หรือทำความสะอาดไม่ทั่วถึง จะไม่สามารถฆ่าเชื้อโรคได้เช่นกัน
การทำความสะอาดมือด้วยเจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ ถึงจะมีความเข้มข้นของ%แอลกอฮอล์ที่เหมาะสม แต่หากมือนั้น เลอะ เปรอะ เปื้อนสิ่งสกปรก สารคัดหลั่งหรือคราบสกปรกใด ๆ เป็นอย่างมาก จะไม่สามารถฆ่าเชื้อโรคได้เช่นกัน
การทำความสะอาดมือด้วยเจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ ถึงจะมีความเข้มข้นของ%แอลกอฮอล์ที่เหมาะสม ไม่สามารถทดแทนการล้างมือด้วยสบู่และน้ำสะอาดอย่างถูกวิธีได้ทั้งหมด ย้ำอีกครั้ง

วิธีทำเจลแอลกอฮอล์อย่างง่ายมาก จากเพจเคมีฟิสิกส์ของสิ่งทอ อาหาร และของรอบตัว 

ทั้งนี้ เพจเคมีฟิสิกส์ ฯ ยังมีสูตรน้ำยาซักผ้าฆ่าเชื้อ น้ำยาล้างผักปลอดภัย รวมถึงน้ำยาอื่น ๆ ที่สามารถทำได้ไม่ยาก ตามนี้ รวมสูตรไม่เด็ดของแอดมิน สำหรับคนที่เข้าจากมือถือ เข้าทางนี้ค่ะ https://www.facebook.com/groups/589251888257808/permalink/815266758989652/
วัตถุดิบต่าง ๆ สามารถซื้อออนไลน์ได้ที่ร้านฮ.ฮ. และ/หรือเว็บซื้อขายออนไลน์S ร้าน ก.เคมี ราคาค่อนข้างมิตรภาพ ถ้าสั่งเยอะ แอดมินอาจจะงง งงหน่อย ต้องย้ำดี ๆ หรือจะซื้อจากร้านเคมีภ. หรือร้านขายเคมีอื่น ๆ ก็ได้ อย่าลืมเทียบราคาหลายแหล่งก่อนตัดสินใจ ราคาอาจเปลี่ยนแปลงได้เสมอ

วิธีทำสเปรย์แอลกอฮอล์อย่างง่ายมากถึงมากที่สุด 
ซื้อแอลกอฮอล์เช็ดแผล70% กรอกใส่ขวดสเปรย์.. จบ!! เย้!!!
เอาจริง ๆ แล้วว่านค่อนข้างให้น้ำหนักความสามารถในการฆ่าเชื้อของสเปรย์แอลกอฮอล์มากกว่าเจลเสียอีก เพราะเรารู้%แอลกอฮอล์แน่นอน ส่วนเจลแอลกอฮอล์นั้น เราไม่รู้ว่าหลังผสมนู่นนี่มาเป็นเจลแล้ว ความเข้มข้นของ%แอลกอฮอล์จะอยู่ระดับที่เหมาะสมหรือเปล่า ถ้าห่วงเรื่องผิวแห้งหรือมือแหก ต้องการถนอมผิว สามารถทาแฮนด์ครีมตามได้ แบบเจลเค้าก็ใส่กลีเซอรีนหรือลาโนลินอะไรประมาณนั้น เราฆ่าเชื้อเสร็จแล้วตบแฮนด์ครีมตามก็พอกัน ชุ่มชื่นกว่าด้วย <3 

ข้อควรระวังในการใช้เจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์
– เจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์(แหงสิ)ในปริมาณมาก หากยังไม่แห้ง สามารถติดไฟง่าย ผู้สูบบุหรี่หรือทำงานใกล้ไฟ ควรระมัดระวังในการใช้เป็นพิเศษ
– เจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์ที่ถ้าจะออกฤทธิ์ได้ดี ย่อมต้องมีความเข้มข้นที่มากพอ ดังที่ได้กล่าวไปแล้ว ฉะนั้น เจลหรือสเปรย์แอลกอฮอล์ที่สามารถฆ่าเชื้อโรคได้ ย่อมไม่เหมาะกับเด็กทารก เด็กเล็ก(แรกเกิด-3ขวบ) และบริเวณผิวที่บอบบาง เช่น รอบดวงตา ริมฝีปาก หรือมีบาดแผลเปิด
– แอลกอฮอล์ที่ใช้กับร่างกาย ต้องเป็นเอทิลแอลกอฮอล์ (Ethyl alcohol หรือ Ethanol)เท่านั้น
ในกรณีขาดแคลนเอทิลแอลกอฮอล์ หรือหาไม่ได้จริง ๆ อนุโลมใช้ไอโซโพรพิล แอลกอฮอล์ (Isopropyl Alcohol : IPA)ได้
ห้ามใช้เมทิลแอลกอฮอล์เด็ดขาด (Methyl alcohol หรือ Methanol) เพราะเป็นพิษต่อร่างกาย

เมื่อทราบอย่างนี้แล้ว สิ่งที่ควรรู้และหมั่นทำอยู่เสมอเป็นสิ่งต่อมาได้แก่ การล้างมือด้วยสบู่และน้ำสะอาดอย่างถูกวิธีคืออย่างไร..
การล้างมือด้วยสบู่และน้ำสะอาดอย่างถูกวิธี ต้องฟอกมือและนิ้วด้วยสบู่อย่างน้อย20วินาที
การล้างมือด้วยสบู่และน้ำสะอาดอย่างถูกวิธี ต้องล้าง7ขั้นตอน  หรือต้องไม่ลืมฟอกบริเวณซอกนิ้ว ง่ามนิ้ว ปลายนิ้ว ซอกเล็บ นิ้วหัวแม่มือ และข้อมือ
ต้องไม่ลืมรักษาความสะอาดของเครื่องประดับและสิ่งต่าง ๆ บริเวณข้อมือและนิ้วด้วย เช่น เล็บปลอม แหวน นาฬิกา wearableต่าง ๆ กำไล สร้อยข้อมือ สายสิญจน์ ตะกรุด หินมงคล และอื่น ๆ ๆ ๆ 
ต้องไม่ลืมรักษาความสะอาดของมือ หลังสัมผัสสิ่งของตามที่สาธารณะที่มีความเสี่ยงปนเปื้อนเชื้อสูง เช่น ปุ่มลิฟต์ ราวบันได(ทั้งเลื่อนและไม่เลื่อน) ลูกบิด มือจับประตู ราวจับรถสาธารณะ ที่จับเปิดปิดประตูภายในรถสาธารณะ เบ้าประตูรถสาธารณะ ตู้ATM เครื่องหรือตู้กดสินค้าและบัตรโดยสารต่าง ๆ มือจับประตูตู้แช่/ตู้เย็นตามร้าน/ซูเปอร์ ฯ รถเข็นตามซูเปอร์ ฯ หน้าโต๊ะตามร้านอาหาร+ศูนย์อาหาร โต๊ะหน้า/ข้างที่นั่งบนเครื่องบินรวมถึงเท้าแขน ประตูห้องน้ำสาธารณะ ฝารองนั่งชักโครก ปุ่มกดชักโครก รวมถึงกลอนประตูและสายฉีดชำระตามห้องน้ำสาธารณะ ก๊อกน้ำตามที่สาธารณะ อุปกรณ์ฟิตเนส ขวดเครื่องปรุงต่าง ๆ เมนู รายการอาหาร รวมถึงนิตยสารส่วนกลางตามสถานที่ต่าง ๆ ปากกาตามเคาน์เตอร์แคชเชียร์/ธนาคาร เก้าอี้โรงหนัง และอื่น ๆ ๆ ๆ คิดง่าย ๆ ว่าอะไรที่คนอื่น ๆ ๆ จับต้องมาก่อน เราก็อาจได้รับเชื้อจากคนอื่น ๆ ๆ ต่อมาได้ด้วย ในสภาวะเช่นนี้มันไม่ใช่การเป็นคุณนายสะอาดค่ะ แต่มันคือหลักสุขอนามัยที่ควรปฏิบัติ


ฝึกสัมผัสสิ่งของตามที่สาธารณะต่าง ๆ ด้วยอวัยวะอื่น ๆ ใด ๆ นอกจากมือ
เช่น ใช้ข้อนิ้วกดลิฟต์ เอาไหล่/บ่า/สะโพกดันประตูบานผลัก ใช้ศอกหรือหลังมือเปิดประตูแบบเขาควายหรือก้านโยก ใช้หลังมือหรือสันมือผลักเปิด-ปิดก๊อกน้ำแบบก้านโยก และอื่น ๆ ก็สามารถช่วยลดการปนเปื้อนเชื้อโรคสู่นิ้วและมือได้เช่นกัน และขอย้ำอีกทีว่าเราไม่ควรเอามือหรือนิ้วที่ไม่สะอาด มาล้วง-แคะ-แกะ-เกา-ขยี้-สัมผัสตา จมูก ปาก แผลเปิด และเนื้อเยื่ออ่อนอื่น ๆ


รักษาความสะอาดของมือแล้ว อย่าลืมหมั่นทำความสะอาดของสิ่งของเครื่องใช้ที่มือและนิ้วสัมผัสบ่อยด้วย
เช่น โทรศัพท์มือถือรวมถึงเคส โน้ตบุ๊ก แท็บเล็ต คีย์บอร์ด เม้าส์(คอมพ์) กระเป๋าเงิน บัตรพนักงาน กุญแจ รีโมต คอนโทรลเกม สวิชต์เปิดปิดไฟ ลูกบิดประตูและอื่น ๆ มือจับตู้เย็นและอื่น ๆ ก๊อกน้ำทั้งห้องน้ำและในครัว สายฉีดชำระ ถังขยะ และอื่น ๆ ๆ ๆ

ทำความสะอาดด้วยอะไรดี???
– แอลกอฮอล์ นอกจากจะไม่เป็นมิตรกับผิวนุ่ม ๆ ของคนเราแล้ว ยังไม่เป็นมิตรกับสีที่ใช้เคลือบโลหะและพลาสติกอีกด้วย และถึงตัวแอลกอฮอล์เองจะไม่ได้ทำให้โลหะเกิดสนิม แต่มันเอื้อให้โลหะเป็นสนิทง่ายขึ้น
– Bleach หรือน้ำยาฟอกขาว แม้เจือจางแล้วก็ตาม แน่นอนว่าอาจทำให้ผ้าด่าง ทำให้ไนลอนเปลี่ยนเป็นสีเหลือง หนังสัตว์จะเสื่อมสภาพอย่างรวดเร็ว ไม่ดีกับพวกโลหะเช่นกัน
– น้ำยาฆ่าเชื้อด.ชื่อดัง สูตรที่มีส่วนผสมของChloroxylenol ก็ไม่ค่อยถูกกับพวกหนังเทียมสักเท่าไหร่ (ส่วนสูตรที่มี4-Chloro-3-methylphenol นั้น ห้ามใช้กับร่างกายโดยตรงอยู่แล้ว) ตามนี้

แล้วทางเลือกอื่น ๆ มีอะไรบ้าง..
Chlorhexidine Gluconate หรือ Chlorhexidine ในความเข้มข้นที่มากพอ เป็นอีกหนึ่งทางออกที่ดี นิยมใช้ตามโรงพยาบาลทั่วไป หลังใช้จะมีฤทธิ์คงค้างอ้อยอิ่งสามารถปกป้องพื้นผิวได้อีกระยะหนึ่ง สามารถใช้ได้แทบทุกพื้นผิว ต่างประเทศก็มีขายหลากหลายรูปแบบ พลิกหลังขวดหรือเสิร์ชกูเกิ้ลดูกันได้ 

ผลิตภัณฑ์ที่มี Chlorhexidine มีจำหน่ายในหลายประเทศ และมีหลายรูปแบบ แนะนำวิธีใช้ดังนี้
– น้ำยา/สบู่เหลวที่มีChlorhexidine Gluconate หรือ Chlorhexidine 4% ขึ้นไป
ใช้ร่วมกับน้ำในการ“ฟอก”มือให้สะอาดอย่างน้อย20วินาที แล้วล้างน้ำให้สะอาดตามวิธีข้างต้น หากอยู่ในพื้นที่เสี่ยง อาชีพเสี่ยง ควรล้างแล้วฟอกซ้ำสองรอบ

ตามท้องตลาดมีหลายยี่ห้อ เลือกได้ตามศรัทธา ราคาที่ขายในเน็ตรวมค่าส่งที่รับได้คือ 500ml+- ประมาณ 180-230บาท+-
ถ้าครอบครัวใหญ่ ยิ่งซื้อแกลลอน 5 ลิตรยิ่งถูก บางยี่ห้อรวมส่งเหลือ 900บาท+- ก็มี
ซื้อตามร้านขายยาน่าจะได้ถูกกว่านี้ ต่างประเทศก็มีเยอะ ถ้าเจอเป็นแชมพูน้องหมา อย่าตกใจ นั่นก็ใช่จ้ะ..

– น้ำยาบ้วนปากสูตรที่มีChlorhexidine Gluconate หรือ Chlorhexidine เวลาใช้ให้เจือจางน้ำ 2-3 เท่า.. เปล่าเน้อ ไม่ได้ให้เอามาบ้วนปากแต่อย่างใด แต่ให้เอามาใช้ร่วมกับสำลี ชุบน้ำยาบ้วนปากสูตรดังกล่าวที่เจือจางแล้ว บีบหมาด เช็ดทำความสะอาดสิ่งของเครื่องใช้ที่มือและนิ้วสัมผัสบ่อยตามข้างต้น

และให้เอามาใช้ร่วมกับทิชชู่เปียก (แนะนำยี่ห้อที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมหรือยี่ห้อที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมมากกกก ที่คนก็ใช้ได้) ถ้าทิชชู่เปียกนั้นชุ่มมาก ก็บีบให้แห้ง ๆ หน่อย เช็ดทำความสะอาดสิ่งของก่อนจับ หรือห่อหุ้มมือและนิ้วเวลาต้องสัมผัสสิ่งของตามที่สาธารณะที่มีความเสี่ยงปนเปื้อนเชื้อสูงตามข้างต้น

อาจมีคนสงสัยว่า อ้าว ทำไมเช็ดของให้ใช้กับสำลี แต่เวลาไปนอกบ้านหรือห่อมือและ/หรือนิ้ว ให้ใช้ทิชชู่เปียก.. ที่แนะนำว่าเวลานอกบ้านใช้กับทิชชู่เปียก (หรือถ้าไม่กลัวพกลำบาก จะใช้กระดาษอเนกประสงค์สำหรับงานครัวก็ได้จ้ะ) เพราะ
– แผ่นใหญ่ แผ่นนึงห่อได้ทั้งมือ
– ไม่ยุ่ยหรือขาดง่าย
ลองนึกภาพว่าเราขึ้นรถไฟฟ้างี้ ก่อนเข้าสถานีก็จัดไปเลยแผ่นนึง+น้ำยาบ้วนปากที่เจือจางแล้ว ห่อมือห่อนิ้วแตะเรื่อยไปตั้งแต่จับราวบันได กดซื้อบัตร ห่วงจับ จนถึงสถานีปลายทาง.. เสร็จแล้วทิ้งลงถังขยะให้เป็นที่เป็นทางนะจ๊ะ ระวังอย่าเผลอเอาทิชชู่เปียกที่อุดมเชื้อโรคนั่นมาเช็ดหน้าล่ะ

ห้องน้ำสาธารณะ.. จัดไปทิชชู่เปียก+น้ำยาบ้วนปากที่เจือจางแล้ว เช็ดมือไม้ เช็ดฝารองนั่งชักโครก+ปุ่มกดชักโครกสาธารณะ เช็ดกลอนประตู สายฉีดชำระ ทิ้งในถังขยะให้เป็นที่เป็นทาง อย่าเผลอทิ้งลงชักโครกล่ะ เสร็จแล้วไหน ๆ ก็เข้าห้องน้ำทั้งที จัดไปอีกจ้ะ ล้างมืออย่างถูกวิธีด้วยสบู่เหลว+น้ำ จะพกน้ำยา/สบู่เหลวที่มีChlorhexidine Gluconate ใส่ขวดน้อยติดตัวไว้ก็ยิ่งดี ล้างมือให้สะอาดอย่างถูกวิธีตามที่เน้นย้ำซ้ำ ๆ โดยจะมีจิตสาธารณะ ฟอก ๆ ฟองที่ก๊อกเผื่อ ๆ หน่อยก็ได้ ระวังอย่าให้เปียกไปทั่วละกัน เดี๋ยวแม่บ้านค้อน..

หรือหากต้องนั่งเครื่องบินก็จัดไปเลยยย อย่างแรกโต๊ะพับหน้า/ข้างที่นั่ง เรื่อยไปถึงเท้าแขน กระเป๋าหน้าที่นั่ง และอื่น ๆ ตามแต่ว่าที่นั่งจะอลังการขนาดไหน หรือหากชอบนั่งริมหน้าต่างแล้วชอบพิงหน้าต่าง ก็คลีน ๆ หน้าต่างและกรอบหน่อยก็ดี เพราะถึงบนเครื่องบินจะมีการฆ่าเชื้อแล้วก็ตาม แต่ตามโต๊ะพับหน้า/ข้างที่นั่งและซอกหลืบต่าง ๆ นั้น.. ก็นั่นล่ะนะ หลายบทความแนะนำให้ใช้แอลกอฮอล์ แต่เราไม่แนะนำ เพราะนอกจากแอลกอฮอล์จะไม่เป็นมิตรกับโลหะและพลาสติกแล้ว แอลกอฮอล์ยังทำให้ติดไฟง่าย ซึ่ง Chlorhexidine Gluconate ที่เจือจางแล้ว จะไม่ติดไฟ จึงเหมาะกับการใช้ฆ่าเชื้อบนเครื่องบินมากกว่า *สอบทานกับนักเคมีแล้ว*

ข้อควรระวังคืออย่าใช้ทิชชู่เปียกร่วมกับน้ำยาบ้วนปากที่เจือจางเกินไป เพราะจะ.. เจือจางเกินไปนั่นน่ะแหละ ทิชชู่เปียกก็มีความเปียกในตัวอยู่แล้วเนอะ เดี๋ยวจะยิ่งเจือจางไปกันใหญ่ จะฆ่าเชื้อไม่ได้เอา อย่าลืม ๆ 

อาจมีคนสงสัยต่อว่า อ้าว แล้วงี้ใช้ทิชชู่เปียกที่มีแอลกอฮอล์ แผ่นแอลกอฮอล์เปียกที่ไว้เช็ดฆ่าเชื้อไม่ดีกว่าเหรอ ก็ต้องบอกว่า อย่างแรกนั้น อาจมีปริมาณความเข้มข้นของแอลกอฮอล์น้อยเกินไป ให้อ่านรายละเอียดให้ดีก่อนซื้อและใช้ และอย่างที่สองก็คือต้องไม่ลืมว่าแอลกอฮอล์นั้น ไม่เป็นมิตรกับพวกโลหะหรือพลาสติกสักเท่าไหร่ ช่วยกันรักษาของสาธารณะเนอะ

และโปรดไม่ลืมว่าแอลกอฮอล์เป็นสิ่งสำคัญในการทำหัตถการหลายอย่าง ซึ่งไม่สามารถใช้สิ่งอื่นมาทดแทนได้ ไม่ว่าจะเป็น..
ทำความสะอาดผิว ก่อนเจาะเลือดเพื่อตรวจวินิจฉัย
ทำความสะอาดผิว ก่อนเจาะเส้นเลือดเลือดเพื่อให้สารน้ำ
ทำความสะอาดผิว ก่อนเจาะเส้นเลือดเลือดเพื่อให้ยา
ใช้กับผู้ป่วยเบาหวานฉีดอินซูลิน
ใช้กับผู้ป่วยฟอกไต
ใช้กับผู้ป่วยคีโม
รวมถึง ใช้กับผู้ป่วยมะเร็งเม็ดเลือดขาว ผู้ป่วยติดเตียง ผู้ป่วยวิกฤต ผู้พิการ และอื่น ๆ อีกมาก

การที่ประชาชนทั่วไปแห่ซื้อแห่ตุนแอลกอฮอล์ทั้งชนิดน้ำ และชนิดแผ่นเช็ดเพียงเพื่อไปใช้เช็ดฆ่าเชื้อตามพื้นผิว ทั้ง ๆ ที่ตัวแอลกอฮอล์เองก็ไม่ได้เหมาะสมในการเช็ดทำความสะอาดทุกพื้นผิว อีกทั้งยังมีสารอื่น ๆ อีกมากมายที่ประชาชนทั่วไปสามารถเลือกใช้ทำความสะอาดพื้นผิวและข้าวของเครื่องใช้ต่าง ๆ ได้นั้น ภาวะขาดแคลนแอลกอฮอล์ที่กำลังเกิดขึ้นนี้ จึงส่งผลกระทบร้ายแรงต่อผู้ป่วย เด็ก และผู้สูงอายุที่”จำเป็น”ต้องใช้แอลกอฮอล์จริง ๆ อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ วอนทุกท่านโปรดพิจารณา

ส่วน“อื่น ๆ ใด ๆ ” ก็ตามที่โฆษณาว่า“ฆ่าเชื้อได้99.99%”นั้น มีวิธีพิจารณาดังนี้
– ต้องถาม(ตัวเอง)กลับว่า 99.99% ที่ว่านั้น เมื่อเทียบกับอะไร
– 99.99% เมื่อใช้ในความเข้มข้นระดับไหน.. แล้วในผลิตภัณฑ์ดังกล่าว ใช้ที่ความเข้มข้นกี่% มีกี่%
– พึงระลึกเสมอว่าสิ่งใดที่อ่อนโยนต่อผิวคน ก็มักจะอ่อนโยนกับเชื้อโรคเช่นกัน.. นะจ๊ะ
ขนาดแอลกอฮอล์ในความเข้มข้นที่มากไป หรือน้อยไป ยังไม่ได้ผลเลยเท้ออออ.. (ใครงง สามารถอ่านทวนข้างบนได้อีกรอบ)

ทั้งนี้ พ่อแม่ผู้ปกครองสายออร์แกนิค.. พึงระวังให้มาก.. “ใด ๆ ” ที่โฆษณาว่าอ่อนโยนต่อผิวลูก เด็กอ่อนสามารถใช้ได้ มีงานวิจัยรับรอง บลา ๆๆๆ นั้น.. เพื่อความปลอดภัยของลูกรัก ว่าจะไม่เป็นการเลี่ยงสารเคมี แต่กลายเป็นว่าความออร์แกนิคนั้นฆ่าเชื้อโรคไม่ได้ เลยเปิดช่องให้เชื้อโรคจู่โจมสู่ลูกหลานได้ซะงั้น ขอให้ใช้วิจารณญาณเป็นอย่างมาก 
ถามผู้ผลิต/แบรนด์ – ว่าถ้างั้นแล้วใช้สารอะไรในการฆ่าเชื้อ 
ตรวจสอบและตรวจทาน – จากแหล่งข้อมูลหรือบุคคลที่น่าเชื่อถือได้ว่าสารนั้นสามารถฆ่าเชื้อได้จริง มีผลวิจัยที่เชื่อถือได้ ไม่biasรับรอง และไม่ใช่แค่ฆ่าเชื้อในหลอดทดลอง หรือฆ่าเชื้อในร่างกายมนุษย์ แต่เป็นเชื้อที่อยู่นอกร่างกาย เพราะเป้าหมายหลักตอนนี้ของเราคือ “ป้องกันเชื้อโรคเข้าสู่ร่างกายเด็ก” 
เด็กทารก เด็กเล็ก(แรกเกิด-3ขวบ) ไม่ควรใช้สารฆ่าเชื้อใด ๆ ทั้งนั้น ไม่ว่าจะออร์แกนิคหรือไม่ออร์ ฯ  สารสกัดหีบร้อนหีบเย็นจากธรรมชาติป่าเขาลำเนาไพรทะเลใหญ่อะไรก็ตาม ยกเว้นแพทย์แผนปัจจุบันสั่งเท่านั้น สิ่งที่สามารถป้องกันการรับเชื้อโรคสู่เด็กวัยอ่อนนี้ได้ดีที่สุดคือควรงดเว้นการพาไปที่ชุมนุมชนหากไม่จำเป็น.. จำเป็นที่นี้หมายถึงจำเป็นจริง ๆ เช่น ไปโรงพยาบาลตามนัด ไม่ใช่แบบ.. คุณแม่จำเป็นต้องไปเดินห้างช้อปปิ้งแหละ คุณลูกไปกันนะ.. ไม่เอาเน้อ -_-

อาจมีคนสงสัยต่อ.. ว่า.. ถ้ายุ่งยากกกกกก ขนาดนี้ ใส่ถุงมือไปเลยดีมะ ไม่ต้องคอยล้าง..
ไม่แนะนำให้ใช้ถุงมือ เพราะหากไม่รักษาความสะอาด นั่นคือแหล่งรวมเชื้อโรคชั้นดีเลยล่ะ
เคยเห็นไหม แม่ค้าที่ใส่ถุงมือแต่ก็หยิบจับทุกอย่างตั้งกะอาหาร ขวดเครื่องปรุง ทอนตัง ไปจนกระทั่งเกาหัว บีบสิว.. นั่นแหละ เห็นภาพเนาะ
แล้วเชื่อเหอะว่าเวลาใส่ถุงมือไปนอกบ้านเนี่ย อย่างน้อยต้องเผลอจับหน้าเกาจมูกตัวเองบ้างล่ะ จบกันเลยทีนี้..
ยิ่งถ้าถุงมือเป็นพลาสติก ก็ไม่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมด้วยใช่ไหมล่ะ เลี่ยงได้เลี่ยงเถอะเนอะ..

หมั่นรักษาความสะอาดของมือ นิ้ว และข้าวของเครื่องใช้อยู่เสมอ
ต้องไม่ลืมว่าแม้หลังล้างมืออย่างถูกวิธีแล้ว หากเราอยู่ในที่สาธารณะ ต้องสัมผัสหยิบจับสิ่งต่าง ๆ หรือพบผู้คนมากหน้าหลายตา ก็สามารถRecontaminate หรือรับเชื้อผ่านทางการสัมผัสได้อีกเช่นกัน

แนะนำทั้งล้างทั้งเช็ดจนสะอาดเอี่ยมทั้งมือและสิ่งของแล้ว.. แล้วอย่างนี้ หน้ากากอนามัยยังจำเป็นไหม?!?? ถ้าพร้อม ไปต่อกันเลยจ้ะ 

ตอน2-ความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้อง โดยสารเครื่องบินอย่างไรให้ไกลโรค วิธีรับมือและทางเลือกที่มากกว่าแอลกอฮออล์ในการป้องกันโรคCOVID-19

https://wan-nam.com/2019-ncov-part2/

ตอน3-วิธีเตรียมตัวเผื่อถูกกักกันตัวเองอยู่บ้าน หรือหากมีเหตุจำเป็นใด ๆ ที่ทำให้ออกนอกหรือละทิ้งเคหสถานไม่ได้จากโรคCOVID-19
https://wan-nam.com/2019-ncov-part3/

บทความนี้ ผ่านการตรวจทานของแพทย์เฉพาะทางโรคติดเชื้อ Spartan Doctor และนักเคมีนามกระเดื่องเป็นที่เรียบร้อยแล้ว ขอขอบคุณมา ณ ที่นี้
อ่านเพิ่มเติม+อ้างอิง รวมอยู่ท้ายตอน2

ติดตามว่านน้ำได้ที่ https://www.facebook.com/wannamdotcom/ 
อ่านแล้วชอบ อ่านแล้วดี มีประโยชน์ สนับสนุนว่านน้ำได้ที่ https://www.paypal.me/WannamCom 
หรือ
ธนาคารกสิกรไทย Kasikornbank
Swift code : KASITHBK
Account Number : 030-3-90589-8
Account Name : Phaninsudha
มากน้อยไม่ว่ากัน คิดซะว่าเหมือนเลี้ยงกาแฟว่าน อย่าง Buy me a Coffee หรือ Patreon 
ขอบคุณทุกการสนับสนุนนะคะ 😊